All Posts by Pieter Magré

Samenwerking Biersteker en DURV in het Westland Woont Duurzaam Collectief

Samenwerking Biersteker en DURV!
in het Westland Woont Duurzaam Collectief

  


Welkom op deze site!

Misschien enigszins verrassend, maar laat ik u dit uitleggen. Waarschijnlijk heeft u tijdens het bezoeken van de site van het Westland Woont Duurzaam Collectief geklikt op de naam van een van de partners in dit collectief, nl. Biersteker Dak- Gevel- en Bouwtechniek. Vervolgens kwam u op de site van DURV terecht en dat was nou juist de bedoeling van de eigenaren van Biersteker en DURV.  Biersteker en DURV hebben namelijk binnen het WWDCollectief hun handen ineen geslagen. Dit  om mensen zoals u zoveel mogelijk van dienst te zijn bij het zoeken naar wegen om energie te besparen, om daarmee woonlasten te verlagen, maar tegelijkertijd tot meer wooncomfort te komen.

Vanwaar deze samenwerking?

De eigenaar van Biersteker Dak- Gevel- en Bouwtechniek, Giel Biersteker, en de oprichter van DURV, Pieter Magré, kennen elkaar geruime tijd. Eigenlijk al toen Giel besloot om gevels van woningen en andere gebouwen te gaan isoleren. Hij kwam daarbij Pieter tegen als leverancier van geïsoleerde steenstrippanelen en een jarenlange samenwerking was geboren.

Even voorstellen:

Het bedrijf van Giel Biersteker heeft zich in de loop van jaren ontwikkeld tot een zeer gespecialiseerd bedrijf. Om zijn eigen site te citeren:  Biersteker Dak- Gevel- en Bouwtechniek is één van de toonaangevende spelers op het gebied van dak- en gevelbekleding in de regio. Opererend vanuit het Westland realiseren wij spraakmakende projecten door heel het land en ver daarbuiten. Onze ontwerpafdeling, tekenaars, projectleiders en monteurs staan samen garant voor een hoge kwaliteit van het eindproduct, een gebouw waar onze opdrachtgevers trots op kunnen zijn. U kunt een beroep op ons doen voor nieuwbouw, maar zeker ook voor renovatie en revitalisering, met alle bijzondere toepassingen die daarbij kunnen voor komen. Er zijn weinig uitdagingen die wij niet aangaan.

Pieter Magré is zoals hierboven gezegd de oprichter van DURV. U kunt meer informatie over hem vinden elders op deze site.

Waarom DURV?

DURV is opgericht speciaal voor durvers. Voor mensen die op zoek zijn naar wegen om via energiebesparing tot lagere woonlasten, maar daarbij ook tot meer wooncomfort te komen.  Dit kan door slimme investeringen en aanpassingen in de bestaande woonsituatie, maar ook bij nieuwbouw. De site DURV is bedoeld om u als durver daarbij zoveel mogelijk de weg te wijzen.

Want waar gaat het uiteindelijk om: die woonlasten moeten omlaag!

Die zijn namelijk bij verreweg de meeste huishoudens in Nederland veel en meestal onnodig te hoog. Daar kan beslist iets aan gedaan worden, vandaar dat o.a. de gemeente Westland aan een aantal ondernemers in haar gemeente gevraagd heeft om te gaan samenwerken om haar burgers aan te sporen en te helpen hier iets aan te doen.

Hoe kun je tot lagere woonlasten komen?

Door alleen maar af en toe van energieleverancier te wisselen helpt niets aan uw energieverbruik, dus de woonlasten zullen hier niet veel mee veranderen. Beter is om door de juiste investeringen te doen, daarmee op lange termijn zo weinig mogelijk geld aan energie uit te geven en juist zoveel mogelijk wooncomfort te genereren. Dit is werkelijk te bereiken, maar dan helpt het ook niet veel om domweg de spouwen te vullen of alleen maar zonnepanelen aan te schaffen. Daar hoort een weloverwogen plan bij, met de juiste berekeningen, lange termijn berekeningen, een zgn. Total Cost of Ownership-berekening. Daarmee kunt u op lange termijn kijken en beoordelen hoe u het beste kunt handelen. Want let maar op, energie wordt een steeds schaarser en daardoor logischerwijs duurder product. Daarmee gaan uw woonlasten alleen maar stijgen en dat proces willen wij graag helpen te stoppen. Het is een investering in de toekomst die zich werkelijk loont!

Kijk gerust rond op deze site

Reageer op zaken die u wel of misschien ook niet aanstaan, of juist aanvullingen behoeven. De site is bedoeld om zoveel mogelijk kennis over energetische vraagstukken en idem oplossingen  weer te geven, zodat we deze kennis met elkaar kunnen delen. U zult daarom steeds meer informatie op deze site vinden. Veel plezier met het lezen en bekijken van de geboden informatie en als u een bijdrage of vragen heeft? Laat het ons weten!

Super-Geïsoleerde bouwsystemen

Super-Geïsoleerde bouwsystemen

Op de Energie Vakbeurs te Den Bosch van vorig jaar oktober, tussen een paar voorlichtingssessies van het R.V.O. door, ontdekte ik iets waar ik hieronder enige aandacht aan wil schenken. Ik ben eerlijk gezegd al jaren op zoek naar een super geïsoleerd bouwsysteem, dat eenvoudig te hanteren moet zijn, uiteraard snel mee te bouwen is, bovendien luchtdicht moet zijn en ook nog eens voldoende massa heeft om voor voldoende accumulerend vermogen te zorgen.

Eerlijk gezegd ben ik van het type dat de Trias Energetica hoog in het vaandel heeft en dat begint tenslotte met het beperken van energiegebruik. Dat houdt dus in dat de schil van een gebouw zo goed mogelijk geïsoleerd moet zijn. Tenslotte, hoe minder energie men nodig hebt, hoe minder men hoeft te kopen! Ik vind dat je het isolerend vermogen zoveel mogelijk in het bouwsysteem moet stoppen en daar stond het, vlak voor mijn neus op een stand.

"Ik vind dat je het isolerend vermogen zoveel mogelijk in het bouwsysteem moet stoppen."

Op deze stand was een deel van een gevel te zien die gemaakt was van gestapelde grijze EPS blokken, gedeeltelijk bedekt met steenstrips en een stucafwerking. Na iedere sessie van het RVO was ik steeds weer te vinden op de bewuste stand en vroeg de bemanning de oren van het hoofd: hoe zit het met de isolatiewaarde, hoe zit het met de geluidsisolatie, wat is de waterabsorptie, wat is het accumulerend vermogen, waarom zit er geen mortelweefsellaag tussen de wand en de steenstrips, hoe snel kun je hiermee bouwen, waar komen de blokken vandaan, hoeveel ervaring is er al met dit systeem opgedaan, hoe zit het met certificering, etc., etc. De adviseurs op de stand hebben mij geduldig te woord gestaan en ik moet zeggen dat ik, ruim na sluitingstijd, de beurs behoorlijk enthousiast heb verlaten.

Uiteraard heb ik de bedenker en eigenaar van het systeem de week na de beurs op zijn kantoor in Emmeloord opgezocht en daar alle gelegenheid gekregen het systeem uitgebreid te bekijken. Hij had mij intussen al van documentatie en zelfs ook van een exemplaar van het bijbehorende SKG-IKOB certificaat voorzien, dus ik kwam intussen behoorlijk beslagen ten ijs met hem in gesprek.

Het lijkt me nu wel goed om eens iets van de opgedane kennis met u te delen.

EPS Bouwblok

Hiernaast ziet u zo’n EPS-bouwblok, of beter gezegd Passief Bouwblok, want zo heet het systeem eigenlijk. Dit blok wordt gemaakt van Neopor EPS (λ 0,030) van een bekend bedrijf uit Duitsland en bestaat uit twee delen. Het binnenblad is 60 mm en het andere blad 200 mm breed. Beide bladen worden door kunststof afstandhouders op 140 mm afstand van elkaar gehouden, waardoor een blok precies 400 mm breed is.

De blokken zijn 1200 mm lang en 245 mm hoog. Als je er een wand van bouwt tot verdiepingshoogte, wordt de tussenruimte gevuld met betonmortel. Bovendien zijn de blokken voorzien van een speciaal ontworpen noppenpatroon, waardoor ze precies in elkaar passen. De wand is daardoor luchtdicht en koudebruggen zijn uitgesloten.

Boven openingen in wanden zoals deur en raamopeningen wordt staal op de afstandhouders gelegd. De blokken worden aan de onderkant van de blokken afgesloten met horizontale elementen, die precies in de bodem van de blokken passen, waarna de latei als het ware in het werk gestort wordt.In feite gebeurt het afsluiten van verticale openingen op dezelfde manier, echter nu met zgn. verticale elementen.

Uiteraard kent het Passief Bouwblok systeem ook binnen- en buitenhoeken en daarnaast pasblokken ter hoogte van vloeren.

Het is overigens wel belangrijk om de blokken te stapelen met behulp van speciale schoren, die tevens als steiger gebruikt kunnen worden. Zo’n wand is voordat er beton in gestort wordt bijzonder licht en wind kan er gauw vat op krijgen. Dit schoren is dus zeer essentieel! Toch zijn de elementen bijzonder sterk, waardoor er pas bij verdiepingshoogte in één keer gestort kan worden.

Speciale wokkelpluggen zorgen ervoor dat er probleemloos zware zaken zoals keukenkastjes, klokken en wandlampen opgehangen kunnen worden. Met speciale pluggen voorzien van koudebrugonderbreking kunnen bijvoorbeeld zonneschermen aan de buitengevel opgehangen worden.

Het is een werkelijk compleet systeem, waarmee zgn. Passieve Woningen gebouwd kunnen worden. Inclusief vulling van beton en bekleding aan weerskanten van een Passief Bouwblokken wand wordt namelijk zeker een Rc-waarde van 9,0 m2 K/W gehaald. Het dubbele van wat momenteel vereist is in de nieuwbouw!

Passief Bouwblok in Praktijk

Uiteraard heb ik de demo-woning in Emmeloord bezocht en me daar nog eens laten overtuigen van de kwaliteit van dit systeem. De systeemhouder vertelde mij dat er momenteel zo’n 27 woningen gebouwd of in aanbouw zijn. Dit jaar worden het er veel meer, want alleen al bij een vakantiepark komen er een honderdtal vakantiewoningen, gebouwd met deze blokken.

Overigens heb ik het daarbij niet gelaten, want ik heb uiteraard ook gevraagd of ik elders in Nederland nog een woning in aanbouw kon gaan bekijken.

In Rotterdam-Zestienhoven wordt momenteel een woning voor en van een architect gebouwd. Daarvan ziet u hieronder nog enkele foto’s en hier vindt u een filmpje, gemaakt met een webcam, van deze woning waarop te zien is dat in één dag een verdieping van deze woning is gebouwd!

'Passief Bouwblok is wat mij betreft echt een aanwinst voor de bouw!'

PRESENTATIE TIJDENS BOUWBEURS 2017

Energieneutraal Wonen

Energieneutraal Wonen

Wilt u weten welke maatregelen u kunt nemen om uw woning te isoleren?

U kunt uw woning aan de binnenkant isoleren, bijvoorbeeld uw dak als u overal tenminste goed bij kunt komen. Ook van ieder vertrek kunt u de de wanden die aan de buitenmuur grenzen isoleren en als u onder de vloer kunt komen, dan zijn daar ook verschillende oplossingen voor om deze te isoleren. Het probleem is echter dat er gemakkelijk kieren en naden overblijven die niet geïsoleerd worden, waardoor koudebruggen zullen ontstaan. Dat levert meestal tocht en zelfs schimmel op i.v.m. condensvocht dat ontstaat bij de kieren en onvoldoende de mogelijkheid krijgt om weg te ventileren.

Om met het laatste te beginnen, als u gaat isoleren moet u ook ventileren en hoe beter u isoleert, hoe meer natuurlijke ventilatie tekort gaat schieten en u mechanisch zult moeten ventileren. Aan de binnenkant isoleren levert vaak veel problemen op: de aan te pakken ruimtes moeten ontruimd worden, veel timmerwerk, vloerbedekking aanpassen, veel stof, kortom kamperen in uw eigen huis en met als resultaat naden en kieren. Dat laatste levert koudebruggen op en tocht bij koud weer. Een zolder zal nog wel gaan, maar tegenwoordig heb je prachtige isolatieproducten voor het dak, die op de panlatten worden geplaatst (vaak moet hier wel enig aanpassingswerk bij plaatsvinden) en daarna kunnen de dakpannen worden teruggelegd. Als uw woning spouwmuren heeft, dan biedt dat enige nuttige ruimte die u kunt vullen met isolatiemateriaal. Hier kleven echter enige beperkingen en bezwaren aan. De beperkingen zijn, dat de ruimte zo beperkt is als de spouw breed is (2, 4 of 6 cm?) en veel spouwen niet altijd even schoon zijn. Hoe meer rommel in de spouw, des te minder ruimte om te isoleren.

Bovendien waar helemaal geen ruimte is, omdat de metselaar dacht dat de spouw bedoeld was om rommel in te dumpen, valt niets te isoleren. Hier krijgt u te maken met koudebruggen en de veroorzakers van vochtplekken in de gevel (als dat probleem zich al niet eerder had voorgedaan). De bezwaren zijn dat u maar beperkt en vaak niet efficiënt kunt isoleren, waardoor het rendement op uw investering slechts beperkt zal blijven. Het voordeel, dat het goedkoper is in aanschaf, geeft u op termijn weer dubbel en dwars uit voor teveel aan energiekosten. U kunt geluk hebben met de vochtplekken, omdat u schone spouwmuren heeft, maar de beperking tot isolatie blijft.

Beter is het om uw gevels van buiten te isoleren. U kunt daarmee veel verder gaan om uw rendement op uw investering te optimaliseren. U kunt daarmee luchtdicht isoleren, waarmee koudebruggen voorkomen worden. Tevens krijgt uw gevel een facelift, waarmee gevelonderhoud tot een veel later tijdstip wordt verschoven en dat leidt tot een waardestijging van uw woning.

Een veel lagere energierekening en het feit dat u voor langere tijd geen gevelonderhoud hoeft te plegen, een factor waar vaak niet mee gerekend wordt, maar wel degelijk van invloed dient te zijn, biedt op langere termijn veel meer financieel voordeel dan een beperkte investering met isolatie, aangevuld met zonnepanelen.

Het verstandigste is om naar een optimalisatie te zoeken van maatregelen, waarbij zo goed mogelijk wordt geïsoleerd en op basis daarvan de energiebehoefte van uw huishouden wordt bepaald. U kunt zelf het beste beoordelen hoe u leeft of wenst te leven en wat u daarvoor nodig heeft. Met deze informatie zal blijken dat u zeer waarschijnlijk beperkt hoeft te investeren in zonnepanelen en/of andere apparatuur om desnoods energieneutraal (gemeten over een jaar) verder te wonen.

Er zijn berekeningsmodellen (zie informatie over TCO) die u dat kunnen laten zien en die mee kunnen helpen de eventuele financiering voor zo’n investering in energiebesparende maatregelen te verkrijgen.

Gevelbekleding

Gevelbekleding (een inleiding)

Bij mijn blog over Geïsoleerde Bouwsystemen spreek ik over Geïsoleerde Gevelbekledingssystemen, bestaande uit een isolatiepakket met verschillende mogelijkheden om af te werken. Ik zal daar in een volgend blog meer over vertellen, maar eerst moet ik beginnen met het ontstaan van het begrip Gevelbekleding.

Het begrip Gevelbekleding

Dit is een term waaronder in vele gevallen in Nederland werd verstaan de buitengevel of buitengevelafwerking. Een buitengevel bestond en bestaat in vaak nog steeds uit een gemetselde buitenwand. Vroeger functioneerde zo’n gemetselde wand ook als draagwand en was het daarmee een belangrijk onderdeel van de draagconstructie: deze meestal steens of anderhalfsteens muren droegen de vloeren en het dak van een gebouw. Verreweg het meeste (particuliere) onroerend goed dat voor 1960 is gebouwd, valt onder die categorie.

Heel voorzichtig werd in de eerste helft van de 20e eeuw de spouwmuurconstructie toegepast, die vanaf 1960 verplicht werd. De binnenmuur ging steeds meer de functie van draagconstructie overnemen en de buitenmuur kreeg een meer esthetische functie én een praktische functie, want de spouwmuur kon het regenwater beter tegenhouden. Het water dat door de buitenmuur was opgenomen werd afgevoerd aan de binnenzijde van de buitenmuur. Hierdoor werden de binnenmuren niet meer nat. Bovendien hadden de spouwen nog een extra voordeel: hij zorgde voor een isolerende werking!

Vanaf de zeventiger jaren (oliecrisis van 1973) werd de spouwmuur aangepast aan isolatie, dat in de spouw tegen de binnenmuur werd geplaatst. Er ontstond een nieuwe markt voor isolatiematerialen voor de spouw, waarvan glas- en steenwol naast EPS wel de bekendste zijn.

Isolatiematerialen

Ik zal later een aparte blog wijden aan de vele isolatiematerialen die in de loop der tijd zijn ontwikkeld. Wel is interessant om alvast te vermelden dat er tegenwoordig ook organische isolatiematerialen voor de spouw en voor een andere toepassingen zijn ontwikkeld, bijvoorbeeld gewonnen uit melkzuur van rietsuiker en grassoorten, uit hennep, etc. Naast ecologische voordelen hebben deze laatste categorie isolatiematerialen echter als nadeel dat ze nu nog relatief duur zijn.Er gelden inmiddels steeds strengere eisen in de bouw voor het energetisch bouwen; nu een EPC-eis van 0,4 en v.a. 1.1.2012 een EPC-eis van 0,0 voor de nieuwbouw. In het laatste geval moeten alle nieuwe gebouwen bijna energieneutraal zijn (BENG). Ook hier zal ik nog uitvoerig over schrijven, echter mijn punt is dat dit ongetwijfeld consequenties voor de spouwmuurconstructie zal hebben.

Einde van de spouwmuur?

Om straks aan alle energetische eisen te voldoen, creëer je met een spouwmuur wel een erg brede muur, wat weer zonde van de ruimte is in een gebouw of woning. Vandaar dat ik vrees dat de spouw zijn langste tijd gehad heeft en we steeds meer over zullen gaan naar draagconstructies met een isolatiepakket, afgewerkt met een dunne gevelbekleding. In landen zoals Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland, waar men al langer (min of meer verplicht) meer aandacht schonk aan het beter isoleren van woningen, bouwt men om die reden al veel langer op die wijze: een draagconstructie, aangevuld met een isolatiepakket en afgewerkt met een stucsysteem (Putz) of steenstrips of iets dergelijks. Vandaar dat een dergelijke manier van bouwen zelfs in Nederland een steeds grotere toekomst tegemoet gaat. 

Isolatie met mortelweefsellaag (stucsysteem)

Isolatiesysteem met steenstrips

Dat wil niet zeggen dat er momenteel niet meer traditioneel met een spouwmuur wordt gewerkt. De komende paar jaar zal dit ook zeker het geval zijn, want zolang de strengste eis (EPC 0,0) nog niet verplicht is, zal men (de bouw kennende) nog graag vasthouden aan hetgeen men nu eenmaal gewend is. In een reactie van mij op een blogger over vernieuwingen in de bouw, waarin ik ook het einde van de traditionele spouwconstructie aankondigde, werd ik al meteen door een traditionalist om de oren geslagen met opmerkingen als: kijk maar om je heen, alleen maar spouw in de bouw! Dat is inderdaad nog steeds het geval, omdat men vaak de voordelen van andere manieren van bouwen nog onvoldoende onderzocht heeft en de isolatie-eisen nog niet hoog genoeg zijn.

Kortom, de markt vraagt er nog niet om, dus waarom zal de bouw veranderen? Dat men u als klant daarmee tekort doet en in feite ook zichzelf, want veranderingen dienen zich binnen enkele jaren wel degelijk aan, daar staat men over het algemeen niet bij stil.

Mijn volgende blog zal gaan over andere vormen van gevelbekleding, die veelal eerst bij renovatie van gebouwen zal worden toegepast, maar ook steeds vaker bij nieuwbouw.

Geïsoleerde Bouwsystemen

Geïsoleerde Bouwsystemen

De Historie

De traditionele bouwwijze met spouw is uit of beter gezegd bijna achterhaald. Door de steeds stijgende isolatie-eisen is deze conventionele bouwmethode moeilijk vol te houden. De traditionele spouwmuur was ooit 24 cm breed, d.w.z. 2 x 10 cm aan binnenmuur en buitenmuur, met daartussen 4 cm luchtspouw (is ook wel 2 cm geweest).

Begin jaren zeventig gingen we isoleren in de spouw met glas- en steenwol en later ook met EPS en PUR in allerlei variaties. De tegenwoordige EPC-eis van 0,4 vertaalt zich in een Rc-waarde voor bijvoorbeeld de gevel van 4,5. In een uitstekend isolatiemateriaal als EPS in de kwaliteit 150 SE moet je toe naar een dikte van 15 cm (Rc 4,41 + isolatiewaarde van stenen muren= > 4,5). Dit betekent dat een traditionele gevel met de genoemde 2 x 10 cm, vermeerderd met een luchtspouw van 2 cm + 15 cm EPS 150 SE dit een muurdikte oplevert van 37 cm. Met de EPC-eis van 0,0 per 1.1.2020 vertaalt zich dit in een isolatielaag met hetzelfde materiaal van 25 cm (Rc 7,35 + isolatiewaarde van stenen muren= > 7,5). Dat levert zelfs een muur van 47 cm op.

Wel een beetje dik, nietwaar? Zonde van de ruimte. Sommige traditionalisten beweren nog steeds dat je een spouwconstructie nodig hebt om vocht van buitenaf tegen te houden. Dat was wel de reden waarom de spouw in de bouw is geïntroduceerd. Toch kan men heel goed uit de voeten met de methodes die ik hieronder ga beschrijven.

Het kon en kan anders

In veel landen o.a. zoals bij onze oosterburen wordt een binnenwand van keramische snelbouwblokken gemetseld of gelijmd, waarop een isolatiepakket wordt aangebracht en vervolgens afgewerkt met stucmateriaal (Putz) of ter hoogte van ons land met keramische strips. Er kunnen natuurlijk ook andere bekledingsmaterialen worden toegepast, echter dat wordt verder besproken bij Geïsoleerde Gevelbekledingssystemen (GGS).

Dergelijke snelbouwblokken zijn ca. 14 cm dik (bij laagbouw), waarop eenzelfde dikte aan isolatie wordt toegepast, terwijl keramische strips 15 à 20 mm dik zijn en worden de muren respectievelijk 31 cm en 41 cm dik. Nog steeds tamelijk dik, maar het scheelt toch! Een isolatiepakket bestaat meestal uit EPS, dat vochtdicht is en toch dampopen. Dat is de reden waarom EPS uitermate geschikt is om als isolatiepakket te dienen, mits het dauwpunt in de isolatie zit.

In een latere blog en bij GGS zal ik hier op terugkomen. In de plaats van snelbouwblokken kunnen eventueel ook kalkzandsteen lijmelementen toegepast worden, of gasbetonblokken. Gasbeton heeft als voordeel dat het van zichzelf al een hogere R(m)-waarde heeft. Om een voorbeeld te noemen: een dragend wand van 15 cm gasbeton heeft een R-waarde van 0,93 + 22,5 cm EPS 150 SE brengt dit op een totaal van Rc 7,55. De totale wanddikte wordt nu inclusief een afwerking van keramische strips ca 40 cm. Bij een Rc van 4,61 wordt zo’n wand slechts 30 cm dik. Voor kleinschalige en middelgrote bouw zijn toepassing van bovengenoemde materialen uitermate geschikt. Dit soort materialen houden de binnentemperatuur vast (warmte accumulerend vermogen) en zijn uitstekend voor het creëren van aangenaam binnenklimaat, zonder al te veel kunstgrepen.

Later zal ik hier meer informatie over geven, want hier valt uiteraard veel over te vertellen. In Nederland zijn al sinds de crisis van de jaren tachtig (vorige eeuw) prefab-systemen als Hout Skelet Bouw (HSB) geïntroduceerd, overgewaaid uit Canada en Scandinavië. Dit zijn over het algemeen uitstekend geïsoleerde systemen waar men voorlangs kan metselen, maar ook eventueel ‘putz’ of strips op kan aanbrengen. Er zit echter geen massa in woningen gebouwd met dit soort systemen, alleen hooguit in de (beton)vloeren, dus het binnenklimaat moet meer beïnvloed worden. Daarnaast zijn andere prefabsystemen ontwikkeld, meestal van beton voorzien van een isolatiepakket en ingestorte gevelstenen, e.d. Het grote voordeel van dit soort systemen is dat er grotere series tegelijk mee gebouwd kunnen worden in een beperkte tijd. Natuurlijk vereist dit wel een bepaalde voorbereidings- en productietijd in de betreffende fabrieken, voordat deze wanden op de bouwplaats worden gemonteerd tot woningen.

Meer recent

Meer recent zijn nog betere geïsoleerde bouwsystemen ontwikkeld, die je alleen aan weerszijden hoeft te bekleden met een ‘putz', strips, natuursteen, of andere materialen. Deze geïsoleerde bouwsystemen van EPS 150 SE zijn ca 30 cm dik en hebben een R waarde van 7,5. Met een afwerking van aan weerskanten een mortelweefsellaag en aan de buitenzijde van baksteen strips zijn deze wanden niet dikker dan 33 á 34 cm, én bijzonder licht van gewicht.Het zullen met name deze systemen naast HSB en draagmuren (gestapeld of in prefab) met diverse isolatiesystemen zijn, die de traditionele spouwconstructies gaan vervangen. Het feit dat er tegenwoordig bijna geen metselaars meer worden opgeleid, helpt deze ontwikkeling ook een handje.

Een hoek maken met een
Passief Bouwblok

HSB gevel met EPS, klaar om bekleed te worden met steenstrips voor prefabwoning

Prefabwoning, klaar voor transport naar bouwplaats

Als laatste

Als laatste wil ik nog enkele opmerkingen plaatsen bij al dit isoleren. Het gerenommeerde ingenieursbureau Nieman heeft allerlei onderzoek gedaan op het gebied van EPC eisen en de vertalingen hiervan in Rc waarden voor vloeren, wanden en daken uitgedrukt. Nieman stelt dat bij ambities richting EPC= 0 het gebruik van duurzame energie noodzakelijk is. Dit wordt expliciet zo gesteld, omdat de effecten van steeds dikker isoleren dan het niveau behaald bij een EPC van 0,4 zo minimaal zijn, dat het veel interessanter is om naar andere energiebesparende maatregelen te kijken. Denk hierbij aan compact en koudebrugvrij bouwen, kierdichting, het toepassen van moderne installaties en het zelf opwekken van duurzame energie. Er komt dus veel meer bij kijken dan alleen maar isoleren.

Zelf (ver)bouwen aan uw droom

Denk goed na over uw toekomst. Hoe wilt u wonen, welke wensen heeft u, voor nu, voor uw kinderen, voor later? Welke beslissingen moet u nemen? Ons advies: Denk goed na! Neem geen impulsieve en overhaaste beslissingen! Dit geldt zowel voor nieuwbouw als voor verbouwingen. Het gevaar ontstaat dat u door de vaak enthousiaste verhalen die u om u heen hoort door de bomen het bos niet meer ziet. Die verhalen gaan vaak over duurzaamheid en energieneutraal, de vele nieuwe ontwikkelingen op energetisch terrein, systemen en producten die u tegenkomt in uw zoektocht naar oplossingen. Probeer daar maar eens wijs uit te worden! Om tot een juiste beslissing te kunnen komen, zou u een aantal uitgangspunten kunnen formuleren.

U zou kunnen beginnen bij de Trias Energetica

De Trias Energetica is een driestappenstrategie om een energiezuinig ontwerp te maken én energiezuinige maatregelen te nemen.

1.  Beperk het energieverbruik door verspilling tegen te gaan; bijvoorbeeld een compacte gebouwvorm of door isolatie van gevels en daken.

2.  Maak maximaal gebruik van energie uit duurzame bronnen, zoals wind-, water-, en zonne-energie; bijvoorbeeld door installatie van een zonneboiler of een zonnepaneel.

3.  Maak zo efficiënt mogelijk gebruik van fossiele brandstoffen om in de resterende energiebehoefte te voorzien; bijvoorbeeld door gebruik te maken van een warmtepomp, WTW, lage temperatuurverwarming (vaak in de vorm van vloerverwarming) of het beperken van leidinglengten van verwarmings- en ventilatiesystemen.

Maar behalve om energiegebruik gaat het ook om het welbevinden van u als mens zelf, dus:

4.  Het creëren van voldoende wooncomfort, denk daarbij o.a. aan het begrip domotica en maatregelen ter verkrijging en bevordering van gezondheid, welbevinden, frisse lucht, voldoende licht, een prettige ruimte en omgevingsfactoren zoals goede buren, voorzieningen publieke ruimte, etc.

5.  Uw investering moet renderen, kijkt u daarbij niet alleen naar het aantal Euro’s die uw investering op korte termijn oplevert, maar kijk ook breder naar hoe plezierig u zich op lange termijn voelt bij uw investering, omdat u en uw gezin er zoveel baat bij hebben om juist op die plek te gaan of blijven wonen.

En uit maatschappelijke oogpunt, zoals:

6.  Tegengaan van klimaatverandering, minder afhankelijk van het buitenland, financieel aantrekkelijk, tegengaan van uitputting van hulpbronnen, minder milieuvervuiling, etc.

Bij alle maatregelen die u zich ook voorneemt om te nemen….

7.  Het begint bij preventie (isolatie), ofwel alle energie die u niet nodig heeft, hoeft u ook niet op te wekken.

Wij van DURV! beseffen bij het bovenstaande dat u behoefte zult hebben aan een eerlijk verhaal, met voors en tegens, helderheid over begrippen, het plaatsen van deze begrippen in de juiste context, zodat u weloverwogen uw beslissingen kunt nemen met het oog op de toekomst van u en uw kinderen. In volgende blogs zal hier meer over geschreven worden, uiteraard met beschouwingen en rekenvoorbeelden!


Alvast een paar begrippen

Energieneutraal versus Energienota Nul

Wat je veel hoort is het begrip ‘energieneutraal’, wat wil zeggen dat je per saldo evenveel energie verbruikt als je opwekt, gemeten over een jaar. Een ander begrip is ‘energienota nul’, wat betekent dat je geen geld meer kwijt bent aan energierekeningen. Het verschil tussen beide begrippen is, dat energieneutraal niet per definitie betekent dat de energiefactuur daarmee is verdwenen. Mensen hebben over het algemeen tegelijk behoefte aan energie (vooral ’s avonds als de mensen thuis zijn, en ’s winters), dat betekent dat het energieverbruik dan hoog is, dus ook het meeste kost. Voorlopige blijven er pieken en dalen in het stroomgebruik, wat overigens steeds meer beïnvloed zal worden door de toename van nieuwe decentrale opwekking door eigen zonnepanelen, waardoor de energieprijzen voorlopig laag zullen blijven. In voorbeeldcalculaties wordt vaak uitgegaan van stijgende energieprijzen om zo tot een interessante terugverdientijd te komen. Dit is dus een tegenstelling. Bij nauwelijks stijgende energieprijzen zal de terugverdientijd ook langer zijn, wat overigens geen reden is om dan maar geen energie te besparen! Dit kan nog steeds aantrekkelijk zijn. Alles wat u bespaart, hoeft u tenslotte niet te kopen of op te wekken.

Rol van de overheid

Hoe de overheid de enorme investeringen (ca. € 53 miljard) in windenergie in het kader van het Energieakkoord gaat verdisconteren in energiebelasting, heeft niets met energiezuinigheid van de burger te maken, maar veel meer met het niet volgen van bovengenoemde uitgangspunten. Het trieste is dat deze vorm van energiewinning relatief weinig op zal leveren (ca. 3,2 % van het totale Nederlandse energiegebruik). Zoals bekend betaalt de industrie beduidend minder voor energie, dus het meeste geld voor deze overheidsinvestering zal door de burger (ca. € 500 per jaar bovenop de energierekening) opgebracht moeten worden. De overheid en bepaalde belangengroepen gaan hoofdzakelijk voor alternatieve (duurzame) energiewinning, terwijl met preventie (zie de uitgangspunten 1 en 7) al heel veel valt te bereiken. DURV! wil zich voor dat laatste graag sterk maken en u daarin adviseren. Dat kan ú uiteindelijk wel geld schelen.

Wonen met Zorg

We worden ouder, maar willen zolang mogelijk zelfstandig blijven wonen. Dat moet echter met uw bestaande huis wel mogelijk zijn. Meestal zijn er maar twee mogelijkheden:

  • aanpassen huidige woning, eventueel uitgebreid met nieuwe technologieën
  • tijdig verhuizen naar een woning die past bij een volgende levensfase

Wat u ook kunt doen: samen met een aantal (meestal bekende) ‘lotgenoten’ investeren in een gebouw of cluster van gelijkvloerse woningen met ergens in die cluster centraal zorgfaciliteiten. 

Toename ouderen

Volgens het ministerie van Volksgezondheid wordt een forse toename van het aantal ouderen verwacht, terwijl we om ons heen horen en lezen dat honderden bejaardentehuizen uit geldgebrek de deuren moeten sluiten de komende jaren. De wachtlijst voor zorg in een instelling stijgt daarbij voortdurend en de thuiszorg verkeert ook nog eens behoorlijk in de problemen.

Zorgrobots

We kunnen onze ogen hiervoor sluiten en onze tijd lijdzaam afwachten, echter op het moment dat u echt zorg nodig hebt en het wordt niet aangeboden, omdat er een lange rij voor u staat te wachten? Wat dan? Er op speculeren dat u tegen die tijd door zorgrobots zult worden geholpen? In Japan schijnt men hier al mee te experimenteren, maar de bevolking is daar relatief ouder dan in Nederland. Nu is ruim 23% van de bevolking in Japan 65 jaar of ouder, een situatie die wij in Nederland in 2050 bereikt zullen hebben. We zouden wat technische ontwikkelingen betreft goed naar Japan kunnen kijken, want daar is de “nood” hoger dan bij ons.

Oplossingen voor de toekomst

Er bestaan enkele reële alternatieven voor de ouderen van de toekomst:

  • langer gezond blijven en zo de hulpbehoevendheid uitstellen
  • mantelzorg
  • zelf met andere ouderen een eigen woonzorginitiatief oprichten als verzekering van een goed verzorgde eigen oude dag

Langer gezond blijven en zo de hulpbehoevendheid uitstellen is natuurlijk altijd aan te bevelen, maar eens houdt het op. U kunt uw verblijf in eigen huis rekken met concepten als Fijn Wonen en PasAan, die inspelen op het beleid via WMO en WLZ, waardoor ouderen en patiënten zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen. Mantelzorg is daarbij wel essentieel!
Met een speciale verpleegunit geplaatst tegen het bestaande huis van bijvoorbeeld hun kinderen kunnen mensen langer verantwoord thuis wonen met maximale zorg voor hun beperking. Daar moet echter wel ruimte voor zijn en bereidheid van hun kinderen als mantelzorgers!
Bij appartementen zal men daar iets anders op moeten verzinnen en is zeker de hulp van bijvoorbeeld een woningstichting en de gemeente nodig.

Woonzorginitiatief

Een woonzorginitiatief kan op verschillende manieren ingevuld worden. U kunt zich aanmelden bij een organisatie die zorgvilla’s aanbiedt, of bij een woningstichting die dergelijke zaken faciliteert. Een gemeente kan hierbij bemiddelen.

Samen bouwen

U kunt ook met een groep gelijkgestemden tezamen investeren in een appartementengebouw, dat u zo inricht dat daar ook zorgfaciliteiten in geïntegreerd worden. Of in plaats daarvan gezamenlijk een hofje creëren met een binnentuin. DURV! zou u daarbij kunnen adviseren, omdat daar veel organisatiewerk bij komt kijken. Allereerst moet er informatie van en over de toekomstige bewoners komen, voordat e.e.a. vorm gegeven kan worden:

  • inventariseren welke kwaliteiten (nog) aanwezig zijn
  • inventariseren wie welke zorg nodig heeft
  • onderling taken verdelen
  • welke hulp is van buitenaf nodig
  • financiële inventarisatie en gebaseerd daarop met elkaar afspraken maken

Daarna moet een passend ontwerp gemaakt worden, uiteraard moet grond beschikbaar zijn of anders gezocht worden, overleg met de gemeente, keuzes maken uit en contracteren van bouwpartners. Vooral daar liggen de specialiteiten van DURV!

Wellicht dat ervaren zorgverleners, die pas geleden wegens bezuinigingen hun baan zijn kwijtgeraakt, bereid zijn om de nodige zorgtaken voor hun rekening te nemen. Er zijn verschillende Verenigingen van Eigenaren met relatief veel bewoners van boven de zestig jaar, die inmiddels via werkgroepjes bezig zijn om over hun toekomst na te denken. Zij wonen tenslotte al in een woongemeenschap, waarbij de meesten elkaar al redelijk tot goed kennen. Dat laatste is wel een voorwaarde om gezamenlijk iets te gaan ondernemen. Er zal tenslotte veel overlegd moeten worden, voordat iedereen het er over eens is om de vereiste stappen te zetten tot een woonzorginitiatief.

Klaar voor uw toekomst

Er zijn werkelijk tal van mogelijkheden en u kunt er niet vroeg genoeg naar gaan kijken. Onze overheid zal steeds meer om eigen creativiteit van haar burgers gaan vragen. De tijd is nu eenmaal voorbij dat de overheid overal in voorzag. We zullen steeds meer zaken zelf op moeten lossen en onze oude dag is daarbij een hele belangrijke!

DURV! zou u daarbij van dienst kunnen zijn.

Energie winnen en besparen

Energie winnen en besparen is niet iets voor in de toekomst, maar juist nú bijzonder actueel en van belang! Met de juiste aanpassingen van uw woning kunt u uw woonlasten structureel verlagen zonder in te leveren op uw wooncomfort en dat is heel wat waard!

Overheid en energie

Momenteel trekt de economie weer aan, voorlopig althans. Hoe de Brexit uitpakt, weet nog niemand en wat de verkiezingen bij ons volgend jaar op gaan leveren is uiteraard ook nog onbekend. Wat we wel mogen veronderstellen is dat er voorlopig nog flink bezuinigd zal worden door dit kabinet en de vrees is dat de volgende regering niet veel meer fantasie zal hebben. Daarnaast zal energie er in de toekomst niet goedkoper op worden, we gaan tenslotte minder gas uit eigen bodem halen, dus we zullen meer energie moeten kopen in het buitenland. Ook gaan we als Nederland enorm veel geld (€ 53 miljard in 15 jaar) in alternatieve energie (lees windenergie) steken, dat relatief weinig op zal leveren (ca. 3,2 % van het totale Nederlandse energiegebruik). We blijven dus sterk afhankelijk van andere (energie)bronnen.

Eigen energieverbruik

Er zit dus niet veel anders op dan goed voor onszelf te zorgen. Zorgen dat je relatief goed, het liefst niet al te duur en toekomstbestendig woont. Goed laat zich het best vertalen met voldoende wooncomfort, niet al te duur zou men uit kunnen drukken in voordeliger wonen (in een koopwoning) dan huren en toekomstbestendig zou je kunnen beschouwen als wonen met zo weinig mogelijk onderhoud en met een zo laag mogelijk energiegebruik. Wat dat laatste betreft worden we daar wettelijk enigszins toe verplicht. En als het niet verplicht is, zoals bij nieuwbouw, dan wel gestimuleerd d.m.v. labeling en marktvraag. Zelfs al worden we er niet toe verplicht of gedwongen, dan is het toch de moeite waard om dit verminderen van energiegebruik te onderzoeken. Je zou kunnen stellen dat investeren in een belangrijke vermindering van energiegebruik, het wooncomfort, voordeliger en toekomstbestendig wonen ten goede komt.

Investeren in energie

Ik heb altijd geleerd voordat er geïnvesteerd wordt, eerst te kijken op welke werkelijke behoefte zo’n investering moet worden afgestemd. Op energetisch terrein zou je kunnen zeggen: investeer eerst in energiebeperkende maatregelen en stem op de nieuw ontstane energiebehoefte je investering op energiewinning af. Dit lijkt een logische gedachte. Het vreemde is dat onze overheid en de andere (niet alleen politieke) partijen die aan het Energieakkoord hebben meegewerkt er niet zo over dachten.

Het Energieakkoord gaat namelijk alleen maar over het opwekken van elektriciteit en het doel dat daaruit is geformuleerd is om daarin flink te gaan investeren. Wat men daar precies voor nodig heeft, leek toen niet zo interessant te zijn: er moesten daden gesteld worden! Bovendien, wat is er niet mooier dan optimaal te investeren in zonne- en vooral windenergie? Dat er nauwelijks aandacht aan het beperken van energie werd geschonken en dat het stimuleren van energiebeperkende maatregelen een enorme impuls aan de (bouw)economie zou kunnen betekenen, speelde geen enkele rol. Dat dit ook een enorme uitstraling zou geven op de rest van de economie werd niet onderkend of misschien helemaal niet gezien?

Nu zitten we straks opgescheept met enorme, dure windmolenparken op zee, die na ca. 15 jaar vrijwel afgeschreven zijn en voor een belangrijk deel vervangen moeten worden, terwijl de opbrengst zoals ik hierboven al schreef relatief laag zal zijn. Ik zal daar in een komend blog meer informatie over geven.

Zelf verstandig investeren

Wij als burgers zullen het helaas niet van onze overheden moeten hebben om echt verstandig te investeren in energiebeperking, enkele actieve gemeentes daargelaten. We kunnen het beste in die zin voor onszelf zorgen en verstandig om ons heen kijken, voordat er überhaupt geïnvesteerd wordt. Daar zal het in de komend blogs van mij voornamelijk om gaan.

Wij van DURV! willen namelijk aantonen dat het zich loont om anders en zorgvuldiger te investeren, met als resultaat energieneutraal wonen waarbij zelfs woonlasten teruggedrongen worden. Dat heeft met intensiteit van isoleren, keuze van materialen en keuze van de juiste apparatuur te maken. Bij nieuwbouw komt hier nog een belangrijk element bij: uitgekiende architectuur! DURV!t u ons uit te dagen?